Özlem Çakmak
TÜM YAZILARI HAVACILIK HUKUKU Özlem Çakmak ozlem.cakmak@ucuyoruzz.com 05 Temmuz 2017 15:09

Laptop yasağı!

ABD’ye yapılacak direk uçuşlarda laptop yasağı bugün itibariyle kalktı. THY web sitesinden yaptığı açıklama ile, İstanbul Atatürk Havalimanı’ndan Amerika Birleşik Devletleri'ne seyahat eden yolcularına artık tüm elektronik cihazlarınızı uçakta yanınızda taşıyabilirsiniz, şeklinde duyuruda bulundu.

Geçen aylarda ABD İç Güvenlik Bakanlığı alınan bir karar ile, sekiz ülkeden ABD’ye gerçekleştirilecek uçuşlarda, yolcuların yanlarında kabine alabileceği elektronik cihazlara kısıtlama getirildiğini duyurmuştu. Bu sekiz ülkeden biri de Türkiye idi. Yasak ilk olarak 3 gün önce Abu-Dabi’de, ikinci olarak da Türkiye'de kaldırılmış oldu. Ancak İngiltere uçuşlarında da uygulanan bu yasak henüz kaldırılmadı. ABD’nin yasağı kaldırması üzerine, THY Genel Müdürü Bilal Ekşi İngiltere’den de bu yasağı kaldırmasını beklediğini twitter’dan açıkladı.

Laptop yasağı olarak bilinen uygulama esasen sadece laptop değil; fotoğraf makinesi, kamera ve cep telefonundan büyük tüm elektronik cihazları kapsıyordu. Bu yasaktan etkilenen havayolları web sitelerinde birtakım açıklamalarda bulunmuşlar, THY de bu yasak ile ilgili olarak yolcularını uyarmıştı. Buna göre cep telefonu veya akıllı telefondan daha büyük elektronik cihazların (cep telefonu ve kullanımı zorunlu medikal cihazlar hariç) kabinde değil, uçak altı kargo bölümünde taşınabileceği belirtilmişti.

Kabin yerine uçak altında bagaj olarak taşınabilecek bu elektronik eşyalarla ilgili olarak da havayollarının sorumluluk kabul etmediği bilinen bir gerçek. Örneğin THY’nin Yolcu ve Bagaj Taşıma Kurallarında, taşıyıcının bagaj kuponu düzenleyerek taşımak üzere teslim aldığı kayıtlı bagaj içinde hangi tip eşyaların kabul edilemeyeceği tek tek sayılmıştır. Buna göre kayıtlı bagaj içinde, kırılabilir veya bozulabilir niteliği haiz veya ağırlığı, boyutu bakımından taşıyıcının görüşüne göre taşıma için uygun olmayan eşyalar ile elektronik cihazlar, para, mücevher, değerli madenler, gümüş eşya, senetler veya diğer ticari değerli kağıtlar, pasaport ve diğer hüviyet veya örneklerini bulundurulmamalıdır. Bu ne demektir, siz benim uyarıma rağmen bagaj içinde bu tip elektronik, kıymetli eşyaları bulundurmakta ısrar ederseniz, ben de bunları bagaj olarak taşımayı reddedebilir veya taşıma sırasında veya teslime kadar kırılır, bozulur veya çalınırsa sorumluluk kabul etmem demektir.

ABD’nin kaldırdığı İngiltere uçuşlarında ise devam eden bu laptop yasağı bilmecesinde, yolcun yanı da bagaja da alamadığı elektronik eşyasıyla orada vedalaşmak zorunda kalacaktır. Aldığı operasyonel kararlarla yolcularının kaygılarını gidermeye çalışan THY, her ne kadar yolcularına elektronik eşyalarınızı uçak altında bagaj olarak taşırız dese de bunlarla ilgili sorumluluk almadığını da siz yolcuların bildiğini varsayar.

Şayet seyahatiniz sonrasında indiğiniz havalimanında bagajınız çıkmaz ve içindeki elektronik eşyanızla birlikte kaybolur veya hasarlanır ise nasıl bir yol izleyeceksiniz? Bu durumda, havalimanından ayrılmadan önce, bagaj etiketiniz, uçak biletiniz ve kimliğiniz ile birlikte Kayıp Eşya Ofisi’ne gidip hasarlı bagaj veya kayıp eşya raporu (Property Irregulatory Report) tutturmanız gerekiyor. Bagaj etiketinin seyahat sonrasında bagajlar teslim alındıktan sonra dahi bagaj ve içerisindeki eşyalarda herhangi bir hasar veya eksiklik olmadığından emin olana kadar saklanmasında bu nedenle fayda var. Bagaj hasarlı ise hasarlı bagajın ve eşyaların fotoğraflarının çekilmesi yerinde olur, zira bunlar da tutanakla birlikte ileride açılacak olan muhtemel bir tazminat davasının delilleri olacaktır.
Ancak bagajınızın içindeki elektronik eşya bedelinin size ödenmesini beklemeyin, o konuda havayolu sorumluluk kabul etmiyor. Gerek ulusal gerekse uluslararası mevzuatta, havayolu taşıyıcısı, taşınmak üzere teslim aldığı bagajın, taşıma sırasında uğrayacağı zarardan sorumludur, fakat bu sorumluluk kanunen sınırlandırılmıştır. Bagaj kaybı veya hasarı durumunda ödenecek tazminat miktarı Uluslararası Konvansiyonlarla belirlenmiştir. Havayolunun yolcuya ödeyeceği tazminat miktarı, şayet uçuş Varşova Konvansiyonu’na tabi bir uçuş ise (bunun için seyahatin nereden nereye yapıldığının önemi var) bagaj için kg başına 17 SDR -özel çekme hakkı, Montreal Konvansiyonu’na tabi bir uçuş ise yolcu başına 1000SDR-özel çekme hakkı ile sınırlandırılmıştır. Ancak bu sınır üst sınırdır yani otomatik olarak ödenmez, yolcuya her halükârda ispat edebildiği gerçek zararı aşmayan bir ödeme yapılır (bu nedenle bagaj içindeki eşyaların varsa faturalarının dahi sunulması gerekir). Bu tip uçuş aksaklıklarının davaya dönüşmesi halinde Mahkemelerce bu esaslara göre karar verilmektedir.

Diğer yandan, adı geçen Konvansiyonlarda belirtilen ihbar süreleri içinde taşıyıcıya hasar, kayıp veya gecikme bildirimi yapılmasına dikkat edilmelidir. Aksi halde süresinde bildirimde bulunmadığınızdan havayolu size bir tazminat ödemesi yapmayabilir, dava açılması halinde de bunu ileri sürebilir ve Mahkemelerce bu duruma genellikle itibar edilir.

Malum işleri nedeniyle laptop’sız seyahat edemeyecek yolcular var, tabii ki sadece İngiltere uçuşlarında devam eden yasak nedeniyle bu eşyalarını kabinde yanlarına alamadıklarına göre, kaybolacak, kırılacak veya çalınacak endişesiyle bagaja da veremeyecekler. Ancak THY yolcuların elektronik eşyalarını check-in esnasında bagaja vermeyi tercih etmemeleri durumunda, bunları boarding kapısına kadar kullanma imkânı vererek, boarding işlemi sırasında etiket karşılığı teslim alınması suretiyle özel bagajlarla taşınmasını, varış sonrasında bunları yolcu bagaj etiketi-cihaz eşleşmesi yapılarak sahiplerine teslim edilmesini sağlıyor. Şimdilik İngiltere uçuşlarında geçerli bu uygulama nedeniyle tercih tabi ki yolcunun.

Ancak her halükârda bahsi geçen yasak olsun ya da olmasın taşıyıcı havayolları uçak altında bagaj olarak taşınan elektronik eşya gibi kıymetli eşyaların kaybından veya hasarından dolayı sorumluluk kabul etmiyor. Şunu da unutmamak gerekir ki, bagaj taşıma kuralları havayolları şirketlerine göre farklılık gösterir, yolcuların seyahatlerini gerçekleştirmeden önce ilgili havayolunun web sitesinden bagaj taşıma kurallarını gözden geçirmesinde fayda var.
İyi uçuşlar..
Bağlantılar: Türk Hava Yolları

SOSYAL MEDYA'DA PAYLAŞ:

  • Bunu Facebook'da paylaş!
  • Bunu Tweet'le!
  • Bunu Google Plus'ta paylaş!
YASAL UYARI: Yazarın yazısının kopyalanması yasaktır. Yazı, sadece ucuyoruzz.com’a link verilerek kullanılabilir.
Bunun dışında kopyalayanlar hakkında kanuni işlem yapılacaktır.